Wat zie je?

Thema's: Anders kijken, Polarisatie, zwart/wit denken

Locatie: Leiden

Door: Celestine van Rijswijk en Ruben Bosch

Deze tekst is geïnspireerd op gesprekken met ooggetuigen van de Tweede Wereldoorlog uit Leiden. Op verhalen over handen die koffers moeten dragen, een traan wegvegen en een vuist maken. De voorstelling is een ode aan medemenselijkheid: het vermogen om de mens in de ander te blijven zien.

PERSONAGESROHAN
FARUK
MICK                            
MADELIEF

De spelers staan met polaroid foto’s in de handen voor het publiek.

FARUKKijk hier eens doorheen.
Wat zie je dan?
MADELIEFHoe kijk jij naar de mensen om je heen?
FARUKZie je alleen wat je wilt zien?
MADELIEFZie jij dezelfde dingen als ik?
ROHANKijk je door een roze bril?
MICKZie je alles in zwart-wit?
MADELIEFVan welke kant bekijk jij het?
MICKDoor welke filters?
FARUKZie jij ook de dingen
die buiten het kader vallen?
ROHANProbeer je het grotere plaatje te zien?
MICKVerlies je jezelf in de details?
MADELIEFKijk eens naar de persoon naast je.
Bekijk elkaar eens ongegeneerd
van top tot teen.
Neem alle details in de op.
Kijk naar de staat van elkaars schoenen.
Wat voor kleding draagt de ander?
Hoe staat ‘ie erbij?
Hoe kijkt deze persoon?
ROHANZet eens een stap achteruit.
Kijk nog eens.
FARUKEn vraag je af,
wat weet ik eigenlijk van jou?
MICKWie ben jij?
Kan ik jou vertrouwen?
Zou ik jou tegen willen komen in het donker?
Ben je een vriend of een vijand?
MADELIEFLijk je op mij?
Wat denk jij nu?
Op wat voor partij stem je?
FARUKWat voor ideeën heb jij over de wereld? 
ROHANHoe kijk jij naar mij?
Wil ik jou leren kennen?
FARUKBen jij goed of fout?
Geef ik jou het voordeel van de twijfel?
MICKKijk eens naar die man. (iedereen door polaroid) 
                                    
(wijst iemand aan in het publiek)
                                    
Het is de hongerwinter in 1944.
Je eet een appel. 
En deze man vraagt of hij de rest van je appel mag hebben.
Geef je die?
ROHANEn wat als hij een Duits uniform draagt? 
MADELIEFDie vrouw daar.
Als het oorlog wordt,
mag haar hele familie bij jou onderduiken?
Maandenlang.
FARUKMisschien wel jaren.
Ook al ken je haar niet.
IEDEREENOok al kan het je eigen leven kosten.
ROHANHoe kijk je naar een ander?
Hoe weet je of je ogen je bedriegen? 
Hoe weet je wat echt is en wat niet?
MICKKijk nog eens naar de persoon naast je.
Vergeet de appel
en het onderduiken.
IEDEREENStel jezelf aan elkaar voor.
MADELIEFVanavond gaan we dingen van alle kanten bekijken.
ROHANVan veraf.
MICKVan om een hoekje.
FARUKVan dichtbij.
ROHANWe kijken terug in de levens van ooggetuigen.
MICKWe kijken vooruit.
MADELIEFWe kijken naar onze eigen levens.
FARUKEn misschien wel naar die van u?

In mei 2026 speelde de voorstelling ’Bereik’ in Leiden, (regie:Celestine van Rijswijk en Ruben Bosch  – productiehuis: Theater De Generator en Ins Blau)